آداب حضور بر مزار اهل قبور
131 بازدید
تاریخ ارائه : 4/6/2013 11:30:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

باسمه تعالی

« اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلى فاطِمَةَ وَ اَبیها وَ بَعْلِها وَ بَنیها بِعَدَدِ ما اَحاطَ بِه عِلْمُکَ »

آداب حضور بر مزار اهل قبور :

برای بهره مندی از یک زندگی آرام ناچار از ادب هستیم . ادبی که هیچ یک از ابعاد فکری ، رفتاری و عملی انسان خالی از آن نبوده و هر یک از ابعاد انسان برای شکوفایی نیاز به ادب مخصوص خود را دارد و بدون آن غنچه ای شکوفا نمی شود .

دین هم که سربلندی و موفقیت تمام موجودات به ویژه انسان را وجه ی همّت خود قرار داده از استعدادها و نیازهای انسان غفلت نورزیده و به تمام زوایای وجودی انسان ارج نهاده و برای تمام ابعاد زندگی او دستورالعمل ارائه می دهد تا با چشمی باز به حقوق خود و دیگران بنگرد و با عملی ساختن آنها ، زندگی آرامی را برای خود و جامعه هدیه کند و آرزوی دیرینه ی خود را که بقاء و جاودانگی است ، محقق سازد تا یأس و ناامیدی ، شیرینهای حیات را بر کامش تلخ ننماید و به سهولت پیچ و خم زندگی را پشت سر گذاشته با نشاط و شادابی سرمنزل مقصود را پیش گیرد .

از ابعاد وجودی انسان وظایف ناشی از حق است . متوفیان از جمله ی صاحبان حق هستند که وظایفی را متوجه زنده ها می نماید و حضور بر مزارآنان نشانگر وظیفه ی است که از حقوق مسلّم ومیسر آنان نشأ می گیرد و ادای این حق نیز بسان سایر حقوق فردی و اجتماعی آداب مخصوص خود را دارد که برخی متوجه زایر است تا با انجام آنها مانند طهارت ظاهری و باطنی ، آمادگی مناسب را برای انجام برخی دیگر کسب نماید و در اثر رعایت آنها ، زایر به ثواب و اهل قبور به خوشحالی دست می یابند .

پس سعادت و بقاء در نتیجه ی ادای حقوق با آداب آن است .

اهمیت زیارت اهل قبور :

ترجمه ی حدیث امیرالمومنین علیه السلام :

« مردگان را زیارت کنیدکه هماناآنها از این عمل خوشحال می شوند ».

كلينى، محمد بن يعقوب ، الکافی ، دار الکتب الإسلامیة، تهران ، 1365 ش ، ج 3 ، ص 229

اثر زیارت اهل قبور :

ترجمه ی حدیث امام صادق علیه السلام :

« قسم به خداى متعال، مردگان حضور شما را مى‏دانند و با حضور شما مسرور مى‏شوند و با شما اُنس مى‏گيرند و بهره‏مند مى‏گردند ».

شيخ حر عاملى، محمد بن حسن ، وسائل الشيعه ، ج‏2

زمان حضور بر مزار :

پنجشنبه و جمعه و هر زمان که میسر است در دلتنگی ها و شادی ها .

حال در آرامستانها چه باید کرد ؟

1 - هنگام حضور :

1 - 1 - سلام و دعا :

1 – 1 – 1 - به تمام اهل قبرستان :

امام علی علیه السلام می فرمایند :

« بسم اللهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ السَّلامُ عَلي اَهْلِ لا اِلهَ اِلَّا اللهُ مِنْ اَهْلِ لا اِلهَ اِلَّا اللهُ يا اَهْلَ لا اِلهَ اللهُ بِحَقَّ لااِلهَ اِلَّا اللهُ كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا اِلهَ الَّا اللهُ مِنْ لااِلهَ اِلَّا اللهُ يا لااِلهَ اِلَّا الله بِحَقَّ لا اِلهَ اِلَّا اللهُ اِغْفِرْلِمَنْ قالَ لا اِلهَ اِلَّا اللهُ وَاحْشُرْنا في زُمْرَةِ مَنْ قالَ لا اِلهَ اِلَّا اللهُ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللهِ عَليٌّ وَلِيُّ اللهِ »

محدث نوری ، مستدرك ‏الوسائل ، ج2 ، ص 369-370 .

امام حسين عليه‌السلام مي‌فرمايند :

«اللّهُمَّ رَبَّ هذِهِ الْأَرْواحِ الْفانِيَهِ وَالْاَجْسادِ الْبالِيَهِ وَ الْعِظامِ النَّخِرَهِ الَّتي خَرَجَتْ مِنَ الدُّنيا وَهِيَ بِكَ مُؤْمِنَهٌ اَدْخِلْ عَلَيْهِمْ رَوْحاً مِنْكَ وَسَلاماً مِنّي »

محدث نوری ، مستدرك ‏الوسائل ، ج2 ص 373

2- 1 - 1 - به شهداء :

امام صادق علیه السلام می فرمایند :

« السَّلامُ عَلَيكُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقبيَ الدّار. »

سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان ! چه پايان خوبي كه اين سرا نصيبتان شد ».

3- 1– 1 - به سایر اهل قبور :

امام صادق علیه السلام می فرمایند :

« السَّلَامُ عَلَى أَهْلِ الدِّيَارِ مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْتُمْ لَنَا فَرَطٌ وَ نَحْنُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ بِكُمْ لَاحِقُونَ »

كلينى، محمد بن يعقوب ، الكافي ، 8 جلد ، دار الكتب الإسلامية تهران ، 1365 ه . ش، ج 3 ، ص 229

سلام بر مردان و زنان مؤمن و مسلمان ساكن اين ديار شما از پيش رفتگان ماييد و ما نيز به خواست خداوند به شما ملحق خواهيم شد ».

2 - هنگام راه رفتن بین قبور :

قرائت سوره ی شریفه ی توحید « قل هو الله » ؛ 11مرتبه .

3 - کنار مزار :

1 – 3 – قرائت قرآن :

مانند سور شریفه ی « قدر» 7 بار و« اخلاص » ، « يس » و« حمد »

2 - 3 - انجام سنّت حسنه ی خیرات .

3 -3 - ارتباط با قبر :

1 -3 -3 - مشخص کردن قبر .

2- 3 - 3 - دست گذاشتن روی قبر .

3- 3 - 3 - گفتن ذكر :

حضرت رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلّم می فرمایند :

« لااِلهَ اِلِّا اللهُ وَحْدَهُ لاشَريكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَعَلي كُلِّ شَيْءٍ قَديرٌ »

4 – 3 - 3 - دعا كنار قبر :

امام صادق علیه السلام می فرمایند :

« اللّهمَّ اجْعَلْها رَوْضَهً مِنْ رِياضِ الْجَنَّهِ وَلا تَجْعَلْها حُفْرَهً مِنْ حُفَرِ النّيرانِ »

بار خدايا، آن را باغي از باغ ‌هاي بهشت گردان و آن را گودالي از گودالهاي دوزخ قرار مده .

« اَللَّهُمَّ جافِ الاَرضَ عَن جُنوبِهِم وَ صاعِد اِلَيكَ اَرواحَهُم وَ لَقِّهِم مِنكَ رِضواناً وَاَسكِن ِالَيهِم مِن رَحمَتِكَ ما تَصِلُ بِهِ وَحدَتُهُم وَ تُونِسُ بِهِ وَحشَتَهُم اِنَّكَ عَلى كُلِّ شَى ء قَدير. »

ابو جعفر محمد بن علی بن حسین بن موسی بن بابویه قمی المعروف بالشيخ الصدوق ، من‏لايحضره‏الفقيه ، ج1 ، ص181

4- حفظ حرمت اسماء متبرکه و دیگر اهل قبور :

بخاطر حفظ حرمت اسماء متبرکه ی حضرات معصومین صلوات الله علیهم اجمعین که برخی سنگ نوشته ها بدان مزیّن هستند و از سوی دیگر بخاطرحفظ حریم دیگران باید حرمت اهل قبور را رعایت کرد . بنابراین نباید روی قبرها نشست و روی سنگ قبرها پا گذاشت و روی آنها راه رفت که اینها نوعی حرمت شکنی تلقی می شود .

تقدیم به ارواح طیبه و مطهر انبیاء وائمه ی اطهار« إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْليماً » ( الأحزاب/ 56 ) علماء ، شهداء و بویژه به روح مطهرحجة الاسلام والمسلمین حاج میرزا رضی بارعی

« أُولئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ وَأُولئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ »(البقرة/157)

رحم الله لمن قرأ سورة الفاتحة و سورة الاخلاص مع الصلوات .

التماس دعا - کمال بارعی